Tertio 1087 - Focus op wat wel mag

Standpunt Emmanuel Van Lierde

Focus op wat wel mag

Liberale en socialistische ministers lijken plots bezeten door Kerst. Ze hechten groot belang aan het vieren van Kerstmis – niet Nieuwjaar – en willen een kerstpiek – geen nieuwjaarsgolf – van coronabesmettingen vermijden. Toch repten ze na het overlegcomité van 27 november met geen woord over een eventuele hervatting van publieke erediensten. Tot minstens 15 januari zijn die verboden. Naar de middernachtmis of een kerstviering gaan, zit er dus niet in. Du jamais vu. Zelfs tijdens eerdere pandemieën of in oorlogstijd werden die vieringen niet afgelast.

“Ongetwijfeld wordt het een moeilijke Kerstmis, maar laten we onszelf niet wijsmaken dat dit de moeilijkste Kerst ooit wordt. Een beetje historisch perspectief kan geen kwaad. Diverse films tonen Kerstmis in de loopgraven en moeders die een lege tafel hadden, niemand om mee te vieren”, merkte filosofe Alicja Gescinska op tijdens het panelgesprek dat Tertio, Christen Forum en het bisdom Gent vorige week organiseerden (herbekijk via www.bisdomgent.be). Ze vervolgde: “Ik zeg dat opdat we zouden focussen op wat ondanks de restricties wel nog kan”.

Niet jammeren

Dat was een rode draad in haar gesprek met Gents bisschop Lode Van Hecke: niet wanhopen en jammeren in een hoekje om wat niet mag, maar de kansen zien zodat we er, ondanks alles, toch het beste van kunnen maken. “De vraag wat ik voor medemensen kan betekenen, zou nu centraal moeten staan in plaats van te focussen op wat ikzelf moet missen”, stelde Gescinska. Volgens bisschop Van Hecke moet je niets uitzonderlijks doen, want dat hou je niet vol. “Blijf maar bij de concrete gebaren en de eenvoudige gestes die het dagelijkse leven kenmerken.” De crisis deed ons beseffen dat we de anderen missen en hen nodig hebben om onszelf te zijn. Ze verrijken ons, maar staan we ook zelf klaar voor hen?

Aanvaarding of verzet

Toch blijft het schipperen tussen het aanvaarden van veiligheidsmaatregelen voor ieders gezondheid of je verzetten tegen disproportionele vrijheidsinperkingen. Voor veel gelovigen voelt het opschorten van de erediensten aan als een onterechte beknotting van hun godsdienstvrijheid en geloofsbeleving. Daarom willen de Belgische bisschoppen het gesprek met de overheid hervatten om na te gaan wanneer publieke erediensten kunnen worden hernomen, mits het in acht nemen van veiligheidsprotocollen. Ook in de huidige situatie – een woestijnervaring – zijn we volgens de bisschop van Gent niet veroordeeld tot passief ondergaan. “We behouden de vrijheid in te stemmen of ons te verzetten.” De pandemie is volgens hem een uur van de waarheid. “We kunnen niet naar de eucharistie gaan, maar sommigen missen het ook niet. Waarom niet? Was het niet belangrijk? Of hadden ze de echte betekenis nog niet doorgrond? Ook voor de kerk is dit een moment van onderscheiding waar ze zich van ballast kan bevrijden en waar tegelijk het geloof wordt ontdekt op onverwachte plaatsen.”

Van Hecke vindt het wel te vroeg om de impact van de coronacrisis in te schatten. “We zitten nog midden in de pandemie. De gevolgen zullen we pas achteraf zien, maar die zullen groot zijn: economisch, cultureel, affectief en ook religieus. Terugkeren naar het oude zal niet lukken. Sommigen zijn hun werk kwijt of verloren een dierbare. Er is stevig aan de boom geschud. Bij velen is de energie op. Geven we toe aan de wanhoop – het slechtste wat kan gebeuren bij een mens – of vinden we ergens nieuwe hoop en durven we daarin te geloven? Geloven is ook durven! We worden uitgenodigd in Jezus’ voetsporen te treden en we kunnen opkijken naar getuigen die ons daarin voorgingen. Zij konden van die Bron leven en dat gaf hun energie. Kan ze ook ons inspireren en leven geven?”

Op anderen bedacht

Geluk ligt niet in rijkelijke kerstdiners en feestkledij, maar in de eenvoud waar ook de kerststal op wijst. Er zal dit jaar geen plaats zijn in de herberg, maar de kerkgebouwen zullen open zijn om Hem te ontmoeten, de God die ons nabij wou zijn en ons wou helpen meer mens te worden door minder op onszelf maar op anderen bedacht te zijn. Deze crisis stelt ons op de proef. Durven we in deze ballingschap toch hoopvol, dankbaar en solidair in het leven te staan vanuit een innerlijke vrijheid?  III

» Meer lezen (pdf, enkel voor abonnees)

Tertio in je mailbox

Geef hieronder je e‑mailadres in en blijf als eerste op de hoogte van Tertio inhoud.

Ja, ik geef mijn toestemming om mijn naam- en adresgegevens, telefoon en email, op te nemen in het bestand van het christelijke opinieweekblad Tertio, Louis Frarynlaan 75, 2050 Antwerpen. Ik heb het recht op toegang tot, verbetering of schrapping van die gegevens. Mijn gegevens worden niet aan derden doorgegeven. ​