Tertio 572 - Politieke manipulatie corrumpeert taal

Vizier:

Politieke manipulatie corrumpeert taal

Is het niet vreemd dat op de website van Amnesty International Vlaanderen niets te vinden is over de vervolging van christenen in moslimlanden? Primeert bij Amnesty Vlaanderen het ideologische verhaal, waardoor de waarheid geweld wordt aangedaan? Die onmiskenbare christenvervolging mag niet langer worden verdoezeld.

Miel Swillens | George Orwell merkte op dat “the restatement of the obvious is the first duty of intelligent men.” Daarmee bedoelde hij dat je moet blijven hameren op onmiskenbare waarheden. Zo niet worden die verdoezeld wanneer ze niet passen in het vigerende ideologische denkraam. Orwell wist waarover hij het had. Hij maakte zelf mee hoe zijn relaas over de Spaanse Burgeroorlog, Homage to Catalonia, werd uitgespuwd door de Britse intelligentsia, omdat het niet strookte met haar pro-Sovjet en pro-Stalin gezindheid. Om diezelfde reden weigerden linkse uitgeverijen Animal Farm te publiceren, waarin de auteur onder het mom van een dierenfabel de ontaarding van de Russische Revolutie op de korrel nam. Orwell, een overtuigde maar eigenzinnige socialist, haatte elke orthodoxie, zowel van links als van rechts. Ideologische taal, zo stelde hij, is ontworpen om de leugen als waarheid te doen klinken, en een schijn van vastheid te geven aan pure wind.

Ik moest aan Orwells afkeer van geprefabriceerde termen en holle frases denken, toen ik op de website van Amnesty International Vlaanderen terechtkwam. Eigenlijk was ik op zoek naar informatie over de vervolging van christenen in moslimlanden. Maar daarover was niets te vinden. Bij mensenrechten per land wordt noch bij Irak noch bij Egypte melding gemaakt van vervolgde christenen. Ook als thema komt het niet aan bod. Tik je het trefwoord ‘kopten’ in, dan krijg je als antwoord: “uw zoekopdracht heeft geen resultaat opgeleverd”. Tik je daarentegen ‘Guantanamo’ in, dan vind je niet minder dan 45 items. Ben ik bevooroordeeld wanneer ik de indruk krijg dat Amnesty Vlaanderen vooral aandacht heeft voor de troetelthema’s van de linkse intelligentsia?

Cultuurrelativisme
Maar terug naar Orwell en zijn afkeer van geprefabriceerde termen en holle frases. In het jaarrapport 2010 van de mensenrechtenorganisatie wordt België bestempeld als een land van “willekeurige arrestaties en opsluitingen” en van “buitensporig gebruik van geweld door politie en veiligheidsdiensten”. Is dat een correcte weergave van de Belgische realiteit? België lijkt wel Iran of Zimbabwe. Maar wellicht is dat ook de bedoeling. Een westers land als België mag er blijkbaar niet beter uitkomen dan een derdewereldland. Vandaar de suggestie van morele equivalentie. Wanneer het ideologische verhaal primeert, wordt de waarheid geweld aangedaan.

Soms wordt het taalgebruik ronduit orwelliaans, zoals in het standpunt van Amnesty over een mogelijk boerkaverbod in België: “Amnesty stelt vast dat een algemeen boerkaverbod in strijd is met de godsdienstvrijheid en de vrijheid van meningsuiting. Bovendien beperkt een dergelijke wet het recht van vrouwen op een leven vrij van dwang, intimidatie en discriminatie.” (mijn cursivering). De geperverteerde logica van dat standpunt shockeert. De tekst illustreert hoe de capitulatie van de mensenrechtenorganisatie voor het cultuurrelativisme haar taalgebruik corrumpeert. Wie Orwells toekomstroman Nineteen Eighty-Four kent, denkt daarbij aan de fameuze Newspeak met slogans zoals “Slavery is freedom”.
 
Politiek correct
Taal dient om te communiceren over de werkelijkheid, om die zo getrouw mogelijk weer te geven. Ideologieën verdoezelen of ontkennen de werkelijkheid, telkens die botst met hun politieke discours. Dat leidt tot corruptie van de taal. Denk maar aan de vroegere Sovjet-Unie. Correcte taal is een democratische opdracht en ethische plicht. Wellicht moeten ze bij Amnesty Vlaanderen ook maar eens Orwell lezen, zijn essay Politics and the English Language bijvoorbeeld. Daarin staat onder andere het volgende: “But if thought corrupts language, language can also corrupt thought. A bad usage can spread by tradition and imitation, even among people who should and do know better.”

Uw reacties zijn welkom op redactie@tertio.be.

De mening van...

Lessen uit Sudan
Het valt N-VA-senator Louis Ide op dat verscheidene opiniemakers parallellen trekken tussen Sudan en België (zie ook Tertio nr. 569). Dat is delicaat als je het land niet kent, vindt hij.

Louis Ide | Twaalf jaar geleden werkte ik als arts in Sudan. Het land was toen in burgeroorlog. Wat toen leek op de zoveelste Afrikaanse strijd tussen noord en zuid, was in realiteit veel complexer. De christelijk-animistische Dinka’s van de SPLM/A vochten tegen de noordelijke islamieten. De zuidelijke christelijk-animistische Nuer van de UDSF vochten op hun beurt tegen de Dinka’s, dus ‘samen’ met de islamieten. De Nuer opereerden ook vanuit Ethiopië en sommige Nuer vochten mee met de Dinka. Soms wisselden posities – om opportunistische redenen.

Feit is dat sinds wij blanken de grenzen van de Afrikaanse landen (kolonies) hebben vastgelegd, er plotseling Ethiopische en Sudanese Nuer waren. Maar dat mocht je niet hardop zeggen, het probleem leek toen al op een gordiaanse knoop. Om het nog moeilijker te maken, stookten de Janjaweed, te paard en bewapend met lichte artillerie, ook nog eens onrust op de grens tussen noord en zuid, niet toevallig waar de olievelden zich hoofdzakelijk bevonden en waar een strategische spoorlijn lag. Het conflict was al lang geen conflict meer tussen religies en etnieën, maar ook een om olie en geld. Toen en vandaag is er trouwens een bijzonder grote Aziatische interesse in de grondstoffen van Sudan en de rest van Afrika.

Persoonlijk zie ik geen vergelijkingspunt met Vlaanderen of België, maar dat is dan buiten Bruno Valkeniers (VB) en de Leuvense econoom André Decoster gerekend. Op het eerste gezicht tegenpolen, maar in dit geval dus objectieve bondgenoten. In De Standaard van 8 januari gebruikt Decoster de ‘Sudan case’ om zijn wetenschappelijke gelijk te halen in de ‘Belgian case’. Een van de pot gerukte vergelijking. Decoster betwist namelijk dat een staatshervorming nodig is in België. Hij gooit de splitsing van België en de staatshervorming op een hoop en veronderstelt dat dit nefast zal zijn. Net zoals een eventuele splitsing in Sudan nefast is. Hij verwijt Bart De Wever (N-VA) dat zijn vraag naar een staatshervorming niet wetenschappelijk gefundeerd is. Alsof Decoster zijn stelling wel wetenschappelijk bewijst. Hij baseert die op een opinie-artikel van Mo Ibrahim, een Britse steenrijke telecommagnaat met Sudanese wortels, een man met misschien wel economisch persoonlijk baat bij het huidige staatsbestel van Sudan. Ziedaar de ‘wetenschappelijke’ referentie van Decoster.

Even kort door de bocht gaat Valkeniers. Alsof een referendum of een betoging alles in een vingerknip oplost. De waarheid is als volgt: zodra Zuid-Sudan onafhankelijk is, moet het land streven naar verdere regionalisering. Persoonsgebonden materies zoals cultuur, taal, onderwijs, gezondheidszorg zullen ook daar verder gedefederaliseerd moeten worden. Dinka zijn nu eenmaal geen Nuer. Pas dan is er mijn inziens echt kans op vrede.

Er is misschien toch een vergelijking te maken tussen Sudan en België: beide zijn kunstmatig aan bevolkingsgroepen opgelegde constructies. Het zijn landen die top-down zijn gecreëerd en die dus allesbehalve bottom-up, organisch zijn gegroeid zoals andere succesvolle federaties als Duitsland en Zwitserland. Enigszins cynisch kan ik stellen dat Decoster gelijk heeft als hij stelt: “er is dan ook niets dat ons verbiedt om er bewust en lucide voor te kiezen om samen te leven met een andere taalgroep waarmee we al enkele eeuwen (sic) wel en wee delen.” Ik denk dan ook spontaan aan het Europese verhaal, alhoewel ik vermoed dat het dat niet is wat Decoster bedoelt. Er is mijn inziens daarom helemaal niets op te werpen tegen de bewuste en lucide keuze voor andere samenwerkingsverbanden, zeker wanneer de huidige en toekomstige realiteit daarom smeekt. Daarover gaat de staatshervorming, die we dringend moeten realiseren. Ik hoop dat het referendum in Sudan tot een vredevolle splitsing leidt waardoor beide landen er flink op vooruitgaan en waardoor dit een voorbeeld zal zijn voor andere landen in dit proces zoals Somaliland. Maar dat staat los van de discussie die wij vandaag in ons land voeren: die van de staatshervorming die ertoe moet leiden dat wij welzijn en welvaart van de toekomstige generaties veilig stellen: in Vlaanderen en in Wallonië.

Louis Ide is arts en senator voor N-VA.
 

» Meer lezen (pdf, enkel voor abonnees)

Tertio in je mailbox

Geef hieronder je e‑mailadres in en blijf als eerste op de hoogte van Tertio inhoud.

Ja, ik geef mijn toestemming om mijn naam- en adresgegevens, telefoon en email, op te nemen in het bestand van het christelijke opinieweekblad Tertio, Louis Frarynlaan 75, 2050 Antwerpen. Ik heb het recht op toegang tot, verbetering of schrapping van die gegevens. Mijn gegevens worden niet aan derden doorgegeven. ​