Het Kaïnscomplex doet onze destructieve driften volgens Leopold Szondi plots uitbarsten in broedermoord, jaloezie, rivaliteit. © Rubens, Kaïn en Abel, Courtauld Institute, Wikimedia
Sigmund Freud (1859-1939) deelt de psyche op in drie domeinen. Het Es staat voor de primitieve driften, het Ich is het bewuste en het Überich wordt bepaald door de morele regels van een cultuur. Freud is niet bepaald een optimist: in het Es huizen onze meest primitieve, egoïstische en agressieve impulsen. Die houden geen rekening met goed of kwaad. Het is door cultuur dat de menselijke beschaving mogelijk wordt. Die cultuur veronderstelt ook een moraal. Wie die overtreedt, straft zichzelf met schuldgevoelens. Hoe nodig cultuur ook is, ze maakt ons volgens Freud ook ongelukkig, omdat ze ons libido onderdrukt en zo tot neurosen leidt. Bovendien kunnen de driften accumuleren en door een trigger ongeremd uitbarsten. De gruwel van de Eerste Wereldoorlog is daar volgens hem een voorbeeld van. Zodra de staat de oorlog verklaart, vallen de morele restricties van de beschaving weg. De staat legitimeert plots moord, diefstal en wreedheid. Hierdoor krijgt het Es de volledige vrijheid om ongestraft destructief te zijn.
Verder lezen?
Log in op jouw Tertio account en lees meteen verder
Nog geen account? Neem een digitaal abonnement en lees meteen verder.
Of maak een Tertio proefaccount aan en lees 1 maand gratis online!
Lees ook...
“Een perfecte orde bestaat niet”
“Dank aan moedige slachtoffers om te spreken”



